Historie-hoek: Vaarwel Volcker

In tijden zoals deze, waarin de Fed-rente iets boven 1 procent te vinden is en de inflatie lager is dan 2 procent, is het moeilijk voor te stellen dat die rente ooit 20 procent bedroeg en de geldontwaarding zo’n procent of 15. Dat was de economische werkelijkheid eind jaren zeventig.

Paul Volcker werd in 1979 de baas van de Fed en moest de uit de hand gelopen inflatie verslaan. Zijn eerste daad in die strijd was de rente naar ruim 20 procent opstuwen. Hij werd op dat moment door velen verguisd maar is na zijn vertrek bij de bank, in 1987, uitgegroeid tot de meest gerespecteerde centrale bankier ooit. Zijn daadkrachtige hoewel impopulaire beleid van toen, legde de basis voor de enorme welvaartsgroei sinds begin jaren tachtig.

Op zondag 8 december tikte het hart van de man die velen onterecht een van de beste centrale bankiers ooit noemen, voor het laatst. Onterecht, want Paul Volcker is niet één van de beste, hij is de beste centrale bankier die de wereld ooit heeft gehad.

Paul Volcker is het meest bekend omdat hij als voorzitter van de Fed tussen 1979 en 1987 de torenhoge inflatie in de VS omlaag kreeg. Daarvoor moest hij de rente verhogen van 10 naar 20%!

Niet verrassend dat hij daarmee geen vrienden maakte. Zijn beleid stortte de VS in een recessie en veel Amerikanen verloren hun baan. Een van hen slaagde er zelfs bijna in hem aan te vallen; die werd op het laatste moment overmeesterd door de bewaking van de Fed.

Volksvertegenwoordigers van beide politieke partijen vielen Volcker regelmatig verbaal aan. Dat geeft eigenlijk meteen aan hoe goed hij is geweest. Hoe onafhankelijk hij te werk ging. Als centrale bankier moet je je afvragen of je je werk goed doet als politici lovend over je zijn.

Boze burgers

Tijdens zijn Fed-periode kwam Volcker nooit in de buurt van de popsterstatus die zijn opvolger, Alan Greenspan, wel genoot onder politici. Volcker was de belichaming van het concept van de onafhankelijke centrale bankier.

De boomlange Volcker – hij mat ruim twee meter – liet zich niet onder druk zetten door de politiek of uit het veld slaan door boze burgers, omdat hij nooit de middellange termijn uit het oog verloor. Hij wist dat pijn op korte termijn nodig was om het fundament te leggen voor een lange periode van voorspoed.

Zoals zo vaak, had hij het bij het rechte eind. Dat de rest van de VS daar pas later achter zou komen, nam hij voor lief. Hij vertelde me ooit één keer echt bang te zijn geweest.

Redder van de dollar

Samen met vrienden was hij op weg naar een verlaten deel van de VS waar het goed vliegvissen was, Volckers hobby. Onderweg stopten ze in een diner om een hapje te eten. Iets verderop zaten enkele ruige kerels en een ervan keek steeds weer grimmig zijn kant op, aldus Volcker.

Hij wilde zo snel mogelijk weg – er waren geen agenten van de geheime dienst mee –  maar toen stond de dreigend kijkende man op en liep naar zijn tafel. “Hij haalde een bankbiljet uit zijn zak en vroeg mij om een handtekening” zei Volcker lachend. De enige reden dat de dollar nog iets voorstelde, was dankzij Volckers beleid, zei de man.

Volcker is veruit de beste centrale bankier ter wereld geweest. Niet omdat hij zich kon verplaatsen in de gewone Amerikaan, maar omdat hij altijd een gewone man is gebleven. Voor hem geen dure auto’s, zeker niet. Als Fed-baas woonde hij in een veredelde studentenflat, waar hij in plaats van stoelen kratten had.

Met de metro

De sigaren die hij heel lang rookte – Volckers optredens in het Amerikaanse parlement waren vaak letterlijk niet te zien door de enorme rookwolk om hem heen – waren de goedkoopst verkrijgbare.

En op allerlei feesten waar hij voor uitgenodigd werd als Fed-voorzitter, kwam het vaak voor dat hij de aanwezigen vroeg waar het dichtstbijzijnde metrostation te vinden was. Het was geen grap, Volcker vond het onzin dat zijn chauffeur op hem moest wachten.

Dat alles staat in schril contrast met de centrale bankiers die na hem kwamen. Veel later, toen zijn opvolger Greenspan de Fed bestierde, zou die in het Amerikaanse parlement het voorstel krijgen eerst gewone Amerikanen te ontmoeten voordat hij besloot wat voor beleid hij zou voeren.

Meest waardevol

Volcker was niet alleen ongevoelig voor luxe en geld en begaan met de Amerikanen, hij was ook eerlijk. Toen president Jimmy Carter hem uitnodigde op sollicitatiegesprek voor de baan van voorzitter van de bank, zei Volcker tegen hem dat hij moest weten dat als hij de baan zou krijgen, hij de rente fors zou verhogen. “Ik dacht: dat was het, ik krijg de baan niet,” zei hij later. De nood in de VS was hoog en Carter wist dat alleen Volcker redding kon brengen.

Het meest waardevolle dat ik als econoom heb kunnen doen tot nu toe in mijn professionele leven, is regelmatig met Volcker spreken. Gewoon twee economen onder elkaar, in alle openheid, ontwikkelingen doornemen en zorgen delen. Ik sprak hem voor het eerst in het voorjaar van 2008. Ik werkte toen als redacteur macro-economie bij het zakenblad FEM Business en stuurde Volcker een mail met de vraag of ik hem mocht interviewen.

Wachten op Volcker

De kans dat ik de Staatsloterij zou winnen leek me groter dan dat ik een antwoord van hem zou krijgen, laat staan een uitnodiging om langs te komen. Tot mijn grote verbazing kwam er een mailtje van Anke, zijn secretaresse: Volcker vind het prima, kom maar.

ohv brochure

Ontdek uw mogelijkheden bij OHV Vermogensbeheer

Onze brochure geeft u een goed beeld van de beleggingsmogelijkheden bij OHV. Vul uw gegevens in en u ontvangt vrijblijvend onze brochure, digitaal en/of per post.

Wat vindt u in de brochure?

  • Ons beleggingsbeleid;
  • De voordelen van beleggen bij OHV;
  • De ruim 85 jarige historie van OHV in financiële markten.
.fusion-button.button-1 {border-radius:2px;}Download brochure

Het bericht Historie-hoek: Vaarwel Volcker verscheen eerst op OHV.

Lees hier het orginele bericht:

Categorised in: OHV, Research

Belangrijke categorieën

%d bloggers liken dit: